×
فقر آهن و خطر عوارض بارداری

در حدود 35 درصد از مادران باردار در معرض خطر عوارض کمبود آهن در بارداری نظیر سقط جنین یا زایمان زودرس هستند. محققان دریافتند حدود 10 درصد از زنان باردار مبتلا به کمبود آهن دارای مشکلات تیروئید هستند. فقر آهن یا همان شایع‌ترین نوع کم‌خونی، حالتی است که بدن به اندازه کافی «آهن» ندارد؛ نوعی ماده معدنی که در برخی از مواد غذایی از جمله گوشت گاو، حبوبات، آجیل، غلات کامل، و میوه‌های خشک وجود دارد.

به گفته سازمان بهداشت جهانی (WHO)، بیش از 30 درصد از جمعیت جهان دچار کم‌خونی هستند که اغلب مربوط به کمبود آهن است. مؤسسه ملی بهداشت برای افراد 19 تا50 ساله توصیه به مصرف روزانه هشت میلی‌گرم آهن، برای مردان، 18 میلی‌گرم برای زنان و افزایش به 27 میلی‌گرم در دوران بارداری می‌کند.

در صورت کمبود آهن بدن سطوح کافی از هموگلوبین تولید نمی‌کند. هموگلوبین یک نوع پروتئین در سلول‌های قرمز خون است که اکسیژن را از ریه به بافت‌های بدن منتقل می‌کند. این امر می‌تواند منجر به خستگی و کمبود انرژی، تنگی نفس، درد قفسه سینه، تپش قلب و یک چهره‌ی رنگ پریده شود.

کمبود آهن می‌تواند به خصوص برای مادران باردار و جنین آن‌ها مضر باشد؛ زنان به آهن بیشتری در دوران بارداری به منظور ایجاد سلول‌های خونی اضافی مورد نیاز برای رشد جنین و جفت نیاز دارند. آهن هم‌چنین به عملکرد پروتئینی به نام تیروئید پراکسیداز  (TPO)که برای تولید هورمون تیروئید اهمیت اساسی دارد، کمک می‌کند. زنان باردار به تولید هورمون تیروئید به اندازه کافی برای رشد مغز نوزادان خود نیاز دارند. این امر به ویژه در سه ماهه‌ی اول بارداری، زمانی که جنین هنوز در حال رشد است مهم است.

ده درصد از زنان باردار دچار کمبود آهن و خودایمنی تیروئید هستند. در این مطالعه، محققان اقدام به بررسی مقیاس فقر آهن در دوران بارداری و چگونگی ارتباط آن با مشکلات تیروئید در حاملگی کردند. برای رسیدن به این یافته‌ها، 1900 زن در طول سه ماهه‌ی اول بارداری تحت نظارت قرار گرفتند. سطح خونی پروتئین فریتین (شاخص سطح آهن)، سطح آنتیبادی TPO، سطح هورمون تیروئید تیروکسین آزاد (FT4) و سطح هورمون تحریک‌کننده تیروئید (TSH) را اندازه‌گیری شدند. محققان دریافتند که 35 درصد از زنان باردار دچار کمبود آهن بوده و 10 درصد آن‌ها بیماری‌های خودایمنی تیروئید نیز داشتند. در زنان باردار بدون فقر آهن، 6 درصد بیماری‌های خودایمنی تیروئید داشتند.

اندازه‌گیری سطح TSH نشان داد که در مقایسه با 16 درصد از کسانی که فاقد کمبود آهن بودند، 20 درصد از زنان باردار مبتلا به کمبود آهن، کم‌کاری تیروئید تحت بالینی داشتند، که در آن سطح TSH کمی بالا بود.

محققان می‌گویند که کمبود آهن یک مسئله‌ی بسیار مهم است و می‌بایست تشخیص فقر آهن در دوران بارداری به سرعت انجام شود و بهتر است که با بررسی سطح آهن قبل از بارداری و مصرف مواد غذایی غنی از آهن میزان آن را افزایش دهیم. بسته به منطقه، شهر و یا کشوری که در آن زندگی می‌کنیم، می‌توان مصرف محصولات مولتی‌ویتامین (حاوی آهن) را قبل از بارداری توصیه کرد.

هر آنچه که باید بدانید