هفته سی و چهارم بارداری

جنین

در این هفته قد فرزند شما حدوداً 47 سانتی‌متر شده و وزنش به حدود 2600 گرم می‌رسد. در طی چند هفته‌ی گذشته راجع به اینکه بدن فرزندتان شروع به تکمیل چربی زیر پوست خود کرده است بسیار صحبت کردیم. این تغییر قسمت مهمی از روند تکامل است، زیرا چربی‌های ذخیره شده به فرزندتان پس از تولد جهت تنظیم دمای بدنش کمک می‌کنند. فرزندتان کمی تپل‌تر به نظر می‌رسد که به دلیل انباشت بیشتر چربی می‌باشد.

اگر شما درباره‌ی زایمان زودرس نگرانی دارید، باید این مژده را به شما بدهیم که ریه‌های او به طور کامل رسیده است و در صورتی که فرزندتان بین هفته‌های 34 تا 37 به دنیا بیاید و مشکل عمومی خاصی نداشته باشد، احتمالاً با گذراندن مدت بسیار کوتاهی در بخش نوزادان مانند یک نوزاد رسیده و سالم خواهد بود.

اگر فرزندتان پسر است، در طی این هفته بیضه‌هایش از درون شکم به درون کیسه‌ی بیضه که در خارج از شکم قرار دارد منتقل می‌شود، در 3-4 درصد نوزادان پسر تا زمان تولدشان این انتقال صورت نمی‌گیرد. اما جای نگرانی نیست و تا یک سالگی این انتقال صورت خواهد گرفت، در غیر این صورت نیاز به معاینه توسط متخصص اطفال خواهد بود.

بدن مادر

چشمان‌تان شما را فریب نمی‌دهند، رحم شما هنوز در حال رشد است و در این هفته حدود 14 سانتی‌متر بالاتر از ناف قابل لمس است. این نکته مهم است که بارداری هر خانمی با دیگری متفاوت بوده و ممکن است اندازه‌گیری شما با مادر باردار دیگری که در همین هفته از بارداری به سر می‌برد متفاوت باشد. در واقع همین که رشد رحم شما یک روند پایداری را طی کند مهم است.

به طور معمول مایع آمنیوتیک بین هفته‌های 34 تا 36 به بالاترین حد خود می‌رسد. سپس مجدداً توسط بدن شما بازجذب می‌شود و در هفته‌ی 37 شروع به کاهش می‌کند تا فضای بیشتری برای فرزندتان موجود باشد و باعث می‌شود شما حرکت جنین را کمی متفاوت حس کنید.

احتمالاً شما در این هفته با مامای خود ملاقاتی خواهید داشت و در رابطه‌ی مسائل زیر با شما صحبت خواهد کرد:

  • رضایت از برنامه‌ی زایمان؛
  • آگاهی از نحوه‌ی کاهش درد در هنگام زایمان؛
  • دستورالعمل‌های لازم در هنگام پارگی کیسه‌ی آب؛
  • دستورالعمل‌های لازم در هنگام شروع انقباضات.

داشتن ورم دست و صورت و قوزک پا در این هفته‌های آخر می‌تواند نشانه‌ای از بروز پره‌اکلامپسی (مسمومیت بارداری) باشد. اگرچه داشتن درجه‌ای از ورم قوزک پا در خانم‌های باردار به صورت طبیعی قابل مشاهده است.

حجم رحم شما نسبت به قبل از بارداری 500 تا 1000 برابر بزرگ‌تر شده است، بنابراین طبیعی است که احساس سنگینی کنید و حرکات آرامی داشته باشید.

فعالیت‌ها

همان‌طور که بارها گفته شد احتمال دارد شما زودتر از موعد مقرر زایمان کنید. بنابراین لازم است خود را برای هر شرایطی آماده کرده و صرفاً یک برنامه‌ی روتین و ساده نداشته باشید. مثلاً امکان دارد مدت‌زمان بستری در بیمارستان به دلیل خاص پزشکی چند روز بیشتر طول بکشد.

بهتر است کلید منزل خود را به فرد مطمئنی از اعضای خانواده بسپارید تا در صورت نیاز داشتن به وسایل خاصی آن فرد دسترسی راحتی به منزل‌تان داشته باشد.

شما باید در هفته‌های باقی‌مانده هر هفته یک‌بار به پزشک یا ماما مراجعه کنید تا مراقبت‌های لازم صورت گیرد.

نگران نباشید

احتمال دارد در هفته‌های آخر بارداری مجدداً تهوع و استفراغ را تجربه کنید که به دلیل فشار وارده به معده از طرف ارگان‌های شکمی است که با بزرگ شدن رحم کمی جابجا شده‌اند. بهتر است با کاهش مقدار حجم غذا و افزایش تعداد وعده‌ها به بهبود این روند کمک کنید. می‌توانید با تکیه به پشتی، بدن خود را صاف نگه دارید تا از فشار شکمی کاسته شود.

البته جای هیچ نگرانی نیست، زیرا این علایم هیچ مشکلی برای فرزندتان به وجود نمی‌آورد، اما در صورت تداوم این مشکل حتماً با پزشک خود ملاقاتی داشته باشید.

احتمال دارد در این هفته‌های آخر تاول‌هایی روی شکم‌تان ظاهر شود که با خارش همراه بوده و حتی ممکن است به کفل و کشاله‌ی رانتان نیز گسترش یابد. اما نگران نباشید، زیرا این عارضه در طی بارداری معمولاً بی خطر است و کهیر بارداری نام دارد. اما بهتر است برای کسب اطمینان خاطر به پزشک‌تان مراجعه کنید. احتمال دارد در لگن خود احساس بی‌حسی کنید که به دلیل رشد فرزندتان بوده و طبیعی است.

نبایدها

  • بیش از 23 درصد از زنان باردار از افسردگی رنج می‌برند. با مراقب سلامت خود صحبت کنید و در صورت لزوم از داروهایی که در دوران بارداری ایمن هستند استفاده نمایید. شما هرگز نباید دارو را به صورت خودسرانه مصرف کنید.
  • اگر به مدت طولانی در جایی نشسته و یا خوابیده‌اید، برای بلند شدن آهسته عمل کنید. زیرا در صورتی که با سرعت، تغییر وضعیت دهید خونی که در پاهای شما تجمع یافته به مغز نمی‌رسد و برای چند لحظه فشار خون شما افت می‌کند و احساس سرگیجه خواهید داشت.

 

بایدها

احتمالاً شما در کلاس‌های آمادگی برای زایمان تمام مراحل زایمان را فرا گرفته‌اید، اما در اینجا ما به اختصار مراحل را به شما یادآوری می‌کنیم، زیرا باید به تمام مراحل آشنایی داشته باشید و در هنگام زایمان هیجان‌زده عمل نکنید:

  • اولین مرحله از زایمان با دردهای حقیقی آغاز می‌شود و تا زمانی که دهانه‌ی رحم (سرویکس) به 10 سانتی‌متر برسد ادامه می‌یابد. به طور معمول زمانی شما در بیمارستان بستری می‌شوید که انقباضات با فواصل 5 دقیقه رخ می‌دهد، یعنی وارد فاز فعال مرحله‌ی اول زایمان شده‌اید؛
  • فاز دوم زایمان از زمان باز شدن کامل دهانه‌ی رحم تا به دنیا آمدن فرزندتان است؛
  • فاز سوم زایمان کوتاه‌ترین فاز بوده و شامل خروج جفت می‌باشد که ممکن است 5 تا 30 دقیقه طول بکشد.

در هفته‌ی گذشته ما راجع به «اپیزیاتومی» صحبت کردیم، یکی از روش‌های جلوگیری از اپیزیاتومی و آماده‌سازی بدن برای زایمان طبیعی ماساژ ناحیه پرینه (ناحیه‌ای بین دهانه‌ی خروجی واژن و مقعد) می‌باشد. بسیاری از مراقبان سلامت توصیه می‌کنند ماساژ پرینه از هفته‌ی 34 بارداری شروع شود.

راجع به نحوه‌ی ماساژ با پزشک یا مامای خود مشورت کنید.

همان‌طور که گفته شد ورم در انتهای بارداری طبیعی است، اما اگر به صورت ناگهانی رخ داد و همراه با سرگیجه و درد شکم بود باید سریعاً به پزشک مراجعه کنید.

در ضمن برای کاهش ورم طبیعی، بهتر است این نکات را رعایت کنید:

  • در زمان استراحت به پهلوی چپ دراز بکشید؛
  • ورزش منظم را فراموش نکنید؛
  • در طول روز چند بار سعی کنید پاها و بازوها را بالاتر از بدن و قلب قرار دهید؛
  • مصرف کافی پروتئین و انرژی داشته باشید؛
  • سعی کنید روزانه 6-8 لیوان آب بنوشید؛
  • از خوردن نمک و میان‌وعده‌های نمک‌دار بپرهیزید؛
  • از ایستادن و نشستن‌های طولانی خودداری کنید؛
  • از کفش و جوراب‌های تنگ استفاده نکنید؛
  • در هنگام خواب دست‌هایتان را زیر سرتان قرار ندهید؛
  • از مصرف زیاد قند و چربی هم خودداری کنید.

مطمئن شوید که شما تمامی روش‌های کاهش درد زایمان را که شامل بی‌حس‌های ‌موضعی و عمومی و تکنیک‌های تنفس می‌باشد را به خوبی می‌شناسید.

اندازه‌گیری فشار خون در هر جلسه بسیار ضروری می‌باشد، زیرا افزایش فشار خون به جفت آسیب می‌زند و تغذیه‌ی فرزندتان هم مختل خواهد شد.

اگر رگ‌های واریسی را در پای خود مشاهده کردید، برای جلوگیری از پیشرفت باید در هنگام استراحت پا را بالاتر از سطح بدن قرار داده و از جوراب‌های مخصوص واریس استفاده نمایید.

حتماً در هفته‌های آخر از کمربند بارداری استفاده نمایید، زیرا باعث محافظت از شکم می‌شود و وزن آن را در بقیه‌ی بدن پخش می‌کند.

امکان دارد چشم‌هایتان نسبت به قبل کمی حساس شوند و احساس خشکی کنید، بهتر است همیشه عینک آفتابی و قطره‌ی چشم به همراه داشته باشید، به زودی چشم‌هایتان از اشک شوق لبریز خواهد شد.

پیشنهادها

اگر می‌خواهید در آینده هنگامی که فرزندتان شروع به تغذیه‌ی تکمیلی کرد، از بدغذایی او ناراحت نشوید بهتر است از همین حالا غذاهایی با طعم‌های مختلف مصرف نمایید تا مزه‌ی این غذاها از طریق مایع آمنیوتیک به فرزندتان برسد و با این طعم‌ها آشنایی داشته باشد.

بهتر است کفش مناسب که بند یا کش داشته باشد تهیه کنید تا در هنگام داشتن ورم با کمی گشاد کردن آن احساس راحتی بیشتری در پاها کنید.

راجع به نگرانی‌های خود با همسرتان صحبت کنید. این کار باعث می‌شود جایگاه مهم همسرتان را به عنوان تکیه‌گاه و شریک زندگی بیشتر درک کنید.

اگر شما قرار است صاحب دوقلو شوید بدانید که انجام کارهای مربوط به آن‌ها بسیار سخت است. بنابراین از همین حالا برنامه‌ی مناسبی برای رسیدگی به آن‌ها داشته باشید.

می‌دانیم که شما برای فرزندتان امید و آرزوی بسیار دارید، پیشنهاد می‌کنیم قبل از فراموش کردن آن‌ها را به عنوان نامه‌ای یا حتی چند سری نامه برای فرزندتان یادداشت کنید. تمامی تصورات خود درباره‌ی فرزندتان را برایش بنویسید:

  • برایش راجع به معنا و مفهومی که بارداری برای شما دارد و تغییراتی که در جسم و روح شما ایجاد کرده بنویسید؛
  • از غذاهایی که برای خوردن آن‌ها در طی بارداری اشتیاق داشتید؛
  • از نحوه‌ی انتخاب نام او و یا حتی نحوه‌ی انتخاب رنگ لباس‌هایش؛
  • از اولین واکنش خود زمانی که متوجه بارداری خود شدید؛
  • از اولین حرکت او در شکم‌تان؛
  • از زمانی که جنسیت او را فهمیدید؛
  • از تصور آینده که با او به پارک خواهید رفت یا در چمن‌ها فوتبال بازی خواهید کرد یا پختن کیک با هم و از شغل آینده‌ی او که دوست دارید یک سوپراستار سینما، یک دانشمند، یک رئیس و غیره شود.

و در نهایت بر روی آن بنویسید «نامه‌ای از طرف من برای جنین‌ام» که به عنوان یکی از چندین گنج برای فرزندتان خواهد ماند.