واکسن سینوفارم

در اوایل سال 2020، موسسه محصولات بیولوژیک پکن نوعی واکسن را که از ویروس های غیرفعال شده ویروس کرونا ساخته شده بود با نام تجاری BBIBP-CorV تولید کرد. آزمایشات بالینی این واکسن توسط شرکت سینوفارم انجام شد و میزان اثرگذاری آن 79 درصد و چند ماه بعد میزان اثربخشی آن از سوی سازمان بهداشت جهانی (WHO) 1/78 % اعلام شد. به طور کلی میزان اثربخشی این واکسن نسبت به واکسن های فایزر و مدرنا پایین تر می باشد. 

این واکسن از طریق تحریک سیستم ایمنی بدن به ساخت آنتی بادی علیه ویروس عمل می کند. این آنتی بادی های تولیدی در زمانی که فرد مبتلا به ویروس کرونا SARS-CoV-2 گردد، از طریق اتصال به پروتئین های سطح ویروس به نام spike با آن مقابله می کند. این موسسه تولید کننده واکسن BBIBP-CorV از سه واریانت ویروس کرونا با نام SARS-CoV-2، که از بیماران چینی که در بیمارستان ها بستری بودند، استفاده کرد و در نهایت نوع ویروسی که قدرت تکثیر بالاتری در سلول های کلیه میمون داشت، انتخاب گردید. 

محققان زمانی که استوک با حجم بالایی از ویروس کرونا را تهیه کردند، آن ها را با ماده ی شیمیایی به نام بتا-پروپیولاکتون آغشته کردند. عملکرد این ماده به این صورت است که از طریق ایجاد باند یا پیوند با ژن های ویروس، آن ها را غیرفعال می کنند. این ویروس های غیرفعال شده دیگر قدرت تکثیر و بیماری زایی ندارند اما پروتئین spike که روی سطح آن قرار دارد سالم باقی می ماند. در مرحله بعد محققان ویروس های غیرفعال شده را جدا کرده و آن را با ترکیباتی که مبتنی بر آلومینیوم به نام adjuvant هستند ترکیب می کنند. این adjuvant ها باعث تحریک سیستم ایمنی بدن شده تا در زمان آلودگی میزان پاسخ دهی بدن را افزایش دهند. این روش تولید واکسن سال هاست که استفاده می شود و از جمله واکسن هایی که با این روش تولید شده اند می توان به واکسن فلج اطفال، هاری و هپاتیت A اشاره کرد. 

زمانی که فرد واکسن کووید-19 سینوفارم را دریافت می کند، برخی از سلول های مرده توسط سلول های خاصی از سیستم ایمنی به نام سلول های تولید کننده آنتی ژن (antigen-presenting cell) بلعیده می شوند. عملکرد این سلول ها به این صورت است که ویروس را قطعه قطعه کرده و تعدادی از این قطعات را در سطح خود به نمایش می گذارند. این قطعات توسط سلول های T کمکی شناسایی شده و باعث فعال شدن آن ها می شوند.

زمانی که سایر سلول های سیستم ایمنی از جمله سلول های B با این ویروس های کشته شده برخورد می کنند، می توانند از طریق گیرنده هایی که در سطح خود دارند به ویروس متصل شده و ویروس را به داخل سلول خود وارد کنند و قطعاتی از آن را در سطح خود به نمایش بگذارند. سلول های T کمکی که فعال شده اند می توانند به این قطعات متصل شده و سلول های B را فعال کنند. درنهایت این سلول های B فعال شده شروع به تکثیر و تولید آنتی بادی می نمایند.

زمانی که فرد پس از واکسیناسیون به کرونا ویروس مبتلا می شود سلول های B آنتی بادی هایی تولید می کنند که به ویروس متصل شده و مانع از ورود آن ها به سلول های بدن می شوند.

تحقیقات در مورد واکسن سینوفارم همچنان ادامه دارد و هنوز مشخص نشده که طول دوره اثربخشی و فعالیت این واکسن در بدن چند سال است و ممکن است پس از گذشت چند ماه از دریافت واکسن، سطح آنتی بادی ها افت کند.

توصیه شده تا قبل از زمان واکسیناسیون واکسن سینوفارم، این واکسن در دمای فریزر های معمولی با دمای 2 تا 3 درجه سلسیوس نگهداری شود.


عوارض احتمالی بعد از تزریق واکسن کرونا

نتایج تحقیقات نشان داده اند که این واکسن عوارض جانبی خاصی ندارد.


نویسنده و مترجم : پریسا جاوید زاده

منابع : nytimes