سرطان و روش های درمانی آن

سرطان دومین علت اصلی مرگ و میر در سراسر جهان است و در سراسر جهان بسیار شیوع یافته است. این بیماری یک مشکل جدی است که سلامت تمام جوامع بشری را تحت تأثیر قرار می دهد. بیش از 100 نوع سرطان وجود دارد که بر سلامت انسان اثر می گذارند.

اصطلاح سرطان بسیار گسترده می باشد و شامل مجموعه ای از سلول های بدن است که رشد و تقسیم آنها غیرقابل کنترل شده  و به بافت های اطراف گسترش می یابند. این بیماری تقریباً می تواند در هر قسمت و هر اندامی آغاز شود. نام گذاری انواع سرطان براساس اولین بافتی است که دچار این بیماری شده است.

برخی از انواع سرطان ها منجر به رشد سریع و قابل توجه سلول ها و در نهایت ایجاد تومور می شوند، در حالی که برخی دیگر منجر به کاهش نرخ مرگ و میر طبیعی سلولی خواهند شد.

بیشتر سلول های بدن عملکردی مشخص با طول عمر معینی دارند. پس از پایان طول عمر سلول، طی یک فرآیند طبیعی به نام آپوپتوز، سلول های فرسوده از بین می روند. یکی از راههای آغاز چنین فرآیندی از طریق دریافت یک سیگنال مرگ است تا بدن بتواند سلول های جدیدتر و با عملکرد بهتری را جایگزین کند. سلول های سرطانی فاقد اجزایی هستند که مانع تقسیم کنترل نشده می شوند. در نتیجه، آنها با استفاده از اکسیژن و مواد مغذی که معمولاً سلول های دیگر را تغذیه می کنند، در بدن گسترش می یابند.

سلول های سرطانی می توانند سیستم ایمنی بدن را مختل کرده و تغییرات دیگری نیز ایجاد کنند که در نهایت مانع از عملکرد طبیعی بدن خواهد شد. سلول های سرطانی ممکن است ابتدا در یک ناحیه ظاهر شده و بعد از طریق غدد لنفاوی به سایر اندام ها گسترش (متاستاز) یابند.

سرطان به دلیل بروز جهش در یکسری ژن ها که منجر به تغییر عملکرد سلول خواهند شد و همچنین فاکتورهای محیطی، ایجاد می شود.

 تغییرات ژنتیکی که منجر به سرطان می شوند قابلیت به ارث رسیدن از طریق والدین به فرزندان را دارا هستند. عوامل محیطی سرطانزا از جمله مواد شیمیایی موجود در سیگار، اشعه های یونیزان، برخی ویروس ها و باکتری ها نقش مهمی در جهش زایی بازی می کنند. به طور کلی، در بیماری سرطان، تغییرات ژنتیکی نسبت به عوامل محیطی نقش بیشتری دارند.


علائم

علائم سرطان ها براساس عضوی از بدن که درگیر شده است، متفاوت می باشد اما نشانه های عمومی که در بین همه آنها مشترک می باشند عبارتند از:

  • خستگی
  • تغییر وزن، از جمله کاهش یا افزایش ناخواسته
  • تغییرات پوستی مانند زردی، تیره شدن یا قرمزی پوست، زخم هایی که بهبود نمی یابند یا تغییر در خال های موجود در افراد مبتلا به سرطان
  • تغییر در عادات روده یا مثانه
  • سرفه مداوم یا مشکل تنفس
  • مشکل در بلعیدن
  • گرفتگی صدا، سوء هاضمه یا ناراحتی مداوم بعد از غذا خوردن
  • درد مداوم و غیر قابل توضیح در عضلات یا مفاصل
  • تب مداوم و بدون دلیل یا تعریق شبانه
  • خونریزی یا کبودی بدون دلیل
سرطان


درمان

در بحث درمان پزشکان براساس نوع سرطان ، مرحله آن در زمان تشخیص و وضعیت کلی سلامت فرد، درمان خاصی را تجویز می کنند. از جمه روش های درمانی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

شیمی درمانی: از بین بردن سلول های سرطانی از طریق داروهای مهارکننده تقسیم سلولی

هورمون درمانی: شامل مصرف داروهایی است که نحوه عملکرد برخی هورمون ها را تغییر می دهد یا در توانایی تولید آنها در بدن تداخل ایجاد می کند

ایمنوتراپی: از داروها و سایر روش های درمانی برای تقویت سیستم ایمنی بدن و تشویق آن برای مبارزه با سلول های سرطانی استفاده می شود

پرتو درمانی: استفاده از دوز بالای اشعه جهت از بین بردن سلول های سرطانی، در برخی موارد پزشک ممکن است استفاده از پرتو درمانی را برای کوچک کردن تومور قبل از جراحی یا کاهش علائم مرتبط با تومور توصیه کند

پیوند سلول های بنیادی: این روش می تواند به ویژه برای افراد مبتلا به سرطان های خون مانند سرطان خون یا لنفوم مفید باشد. این شامل از بین بردن سلول هایی مانند گلوبول های قرمز یا سفید خون است که با شیمی درمانی یا اشعه از بین رفته اند. سپس تکنسین های آزمایشگاه سلول ها را تقویت می کنند و دوباره آنها را وارد بدن می کنند

جراحی : گاهی جهت برداشت تومور سرطانی از این روش استفاده می شود

ژن درمانی: یکی از روش های درمانی سرطان که امیدواری زیادی به آن وجود دارد و به نظر می رسد درمان های نسل آینده از این نوع باشند، ژن درمانی است. در روش های ژن درمانی استراتژی های مختلفی وجود دارد اما هدف اصلاح ژنتیکی سلول های سرطانی و در نهایت درمان بیماری است


در آزمایشگاه های مرکز باروری و درمان ناباروری مام پنل عمومی غربالگری سرطان ها برای زنان و  پنل عمومی غربالگری سرطان ها برای مردان قابل انجام می باشد. 


نویسنده و مترجم : پریسا جاوید زاده

منابع : cancer.gov medicalnewstoday mayoclinic