×
فریز بافت بیضه

انجماد بافت بیضه، روشی برای درمان ناباروری مردان

این مطلب از نظر علمی به تأیید دکتر احسان اطرج(نخستین آندرولوژیست ایران)، از پزشکان متخصص مرکز مام رسیده است.

برخی از روش های درمانی سرطان از قبیل شیمی درمانی و رادیوتراپی، باروری مردان را تحت تاثیر قرار داده و از ناباروری مردان در آینده جلوگیری می نماید. بعضی از روش های حفظ باروری مردان مانند فریز اسپرم، روش مناسبی برای مردان جوان نیست، بنابراین برای این افراد، روش انجماد بیضه می تواند گزینه مناسبی برای حفظ باروری در آینده باشد.  

بافت بیضه چیست؟ 

بیضه ها بخشی از دستگاه تناسلی مردان هستند. معمولا مردان دارای دو بیضه می باشند که درون کیسه های بیضه قرار دارند. بیضه ها به دلیل تولید اسپرم و هورمون تستوسترون، اندام های بسیار مهمی هستند. پیش از بلوغ، در بیضه مردان اسپرم بالغ وجود ندارد اما تعداد زیادی سلول های بنیادی اسپرم ساز وجود دارد. این سلول های بنیادی اسپرم ساز پس از بلوغ، اسپرم تولید می کنند. سلول های بنیادی اسپرم ساز فقط در صورت پشتیبانی سلول های اطراف خود فعال می شوند. به مجموع سلول های ذکر شده، بافت بیضه گفته می شود که می توان از آن برای انجماد بافت بیضه استفاده کرد.

انجماد بافت بیضه:

انجماد بیضه روشی مناسب برای حفظ بیضه و قدرت باروری در مردان مبتلا به سرطان است و همچنین باعث پیشگیری از ناباروری مردان در اثر درمان های مربوط به سرطان (شیمی درمانی و پرتودرمانی) می گردد. انجماد بیضه در دمای بسیار پایین حدود 1۸۰- درجه سانتی گراد و درون نیتروژن مایع انجام می گیرد. با استفاده از روش انجماد بیضه می توان بافت بیضه را ذخیره نمود. قرار دادن بافت بیضه در دمای پایین، بافت بیضه ها را ایمن و برای سال ها حفظ می نماید. 

میزان موفقیت انجماد بافت بیضه:

انجماد بافت بیضه یک تکنیک نسبتا جدید برای پیشگیری از ناباروری مردان مبتلا به سرطان و قبل از انجام شیمی درمانی است. اگرچه روش انجماد بیضه در حیوانات موفقیت آمیز بوده است، اما هنوز اطلاعاتی دقیقی در مورد تولد نوزادان حاصل از فریز بیضه در دست نیست. میزان موفقیت فریز بافت بیضه برای حفظ قدرت باروری یا درمان ناباروری مردان، درآینده مشخص می شود.

 انجماد بافت بیضه:

عمل جراحی انجماد بیضه یک جراحی کوچک است که تحت بیهوشی عمومی انجام می شود. در طی عمل جراحی فریز بیضه، جراح کیسه بیضه را باز نموده و از یکی از بیضه ها با کمک روش TESE یا Micro TESE نمونه برداری (بیوپسی) می نماید. سپس بافت بیضه در ماده نگهدارنده قرار داده شده و سریعا به محل ذخیره و فریز بیضه ارسال می شود تا بررسی شده و درنهایت فریز بافت بیضه انجام گردد. ابتدا، نمونه بافت بیضه گرفته شده به قطعات کوچک تر تقسیم شده و وجود اسپرم در آن ها بررسی می شود. سپس در صورت وجود اسپرم قابل استفاده، توسط فرایند فریز، منجمد می شوند و در ازت مایع نگهداری می گردند.



تاثیر انجماد بافت بیضه بر ساختار بیضه:

انجماد بافت بیضه بر بیضه ها آسیبی وارد نمی کند و نمونه برداری یا بیوپسی بیضه با روش TESE یا Micro TESE یک جراحی معمولی است. پس از بیوپسی بیضه در افراد جوان، هردو بیضه به صورت طبیعی به رشد خود ادامه می دهند.  

 مراحل انجماد بافت بیضه:

1) اگر فردی مبتلا به سرطان بیضه باشد و بخواهد فریز بیضه انجام دهد، باید به مراکز انجماد بیضه مراجعه نماید. سپس پزشک متخصص جهت ارزیابی سلامت بیمار به خصوص برای بررسی بیماری های عفونی ویروسی، برای بیمار آزمایش خون درخواست می دهد. 

2) پس از انجام آزمایشات، پزشک با بیمار صحبت می کند و تمام مراحل عمل جراحی انجماد بیضه را برای بیمار توضیح می دهد. بیمار پیش از انجام عمل جراحی باید رضایت نامه مربوط به فریز بافت بیضه را تکمیل نماید. اگر سن مردان بیشتر از 18 سال باشد، خود بیمار باید فرم رضایت نامه را تکمیل کند. 

3) بیوپسی بیضه به همان ترتیب که پیش تر اشاره شد انجام می گردد و در صورت درمان سرطان بیضه، بیوپسی بیضه بلافاصله پس از جراحی بیضه انجام می شود.

4) پیش از شروع عمل جراحی، برای اطمینان از عدم عفونت محل جراحی برای بیمار آنتی بیوتیک تجویز می گردد.

5) در اکثر موارد بیمار در روز فریز بافت بیضه می تواند بیمارستان را ترک کند. همچنین در صورت وجود درد، بیمار می تواند از مسکن استفاده کند. 

6) پس از جراحی فریز بیضه، خلاصه پرونده به بیمار داده می شود. 

استفاده از بافت فریز شده بیضه:

اگر فردی به دلیل ابتلا به سرطان بیضه، قبلا فریز بیضه انجام داده است و تصمیم دارد در آینده از بافت فریز شده بیضه برای پیشگیری از ناباروری استفاده کند، باید با مرکز ناباروری که در آن انجماد بافت بیضه را انجام داده صحبت کند و خلاصه پرونده فریز بافت بیضه را به همراه داشته باشد. سپس بیمار به پزشک مراجعه نموده و با استفاده ی مجدد از بافت بیضه از طریق ذوب بافت بیضه فریز شده، استخراج اسپرم زنده و باروری تخمک با استفاده از روش کمک باروری میکرواینجکشن (ICSI) اقدام به بارداری می کند. برای استفاده از بافت فریز شده بیضه در روش میکرواینجکشن (ICSI) و درمان ناباروری مردان، بیمار باید رضایت نامه جداگانه ای داشته باشد. سپس باقی مراحل میکرواینجکشن (ICSI)، طبق روند معمول این روش انجام خواهد شد.

آیا بافت فریز شده بیضه می تواند حاوی سلول های سرطانی باشد؟

سرطان هایی از قبیل لنفوم و لوسمی، بیشتر سلول های دیگر را آلوده می کنند. برای استفاده مجدد از سلول های منجمد بافت بیضه، پیش از استفاده از آن ها، سلول ها باید از نظر هیستوپاتولوژی بررسی شوند. همچنین در انجماد بافت بیضه، پیش از استفاده از سلول های فریز شده با کمک تکنیک های پیشرفته، سلول های میکرومتاستاتیک بررسی می شوند. 

نتیجه عدم استفاده از انجماد بافت بیضه: 

بافت ذخیره شده بیضه فقط برای فردی که فریز بیضه انجام داده است، قابل استفاده می باشد و از آن نمی توان برای درمان ناباروری سایر بیماران استفاده نمود. در صورت عدم استفاده از سلول های فریز شده بیضه، فریز بیضه را می توان با کمک حرارت از بین برد و یا از آن در تحقیقات علمی استفاده کرد. 


سلامت زنان و مردان