سرطان واژن چیست؟ 

سرطان واژن یک نوع سرطان نادر است که در واژن یا مهبل (لوله عضلانی که رحم را به اندام تناسلی خارجی متصل می‌کند.) رخ می‌دهد. البته معمولا سرطان سایر قسمت‌های دستگاه تناسلی به واژن سرایت می‌کند و سرطانی که به طور اولیه در واژن شروع شود (سرطان اولیه واژن) نادر است. تشخیص بیماری سرطانی به کمک معاینه لگن و تست پاپ اسمیر در مراحل اولیه بهترین شانس را برای درمان به موقع مهیا خواهد کرد. چرا که درمان بیماری سرطانی که به خارج از لوله واژن گسترش یافته باشد، دشوارتر است. 

انواع سرطان واژن 

سرطان واژن براساس نوع سلولی که سرطان از آنجا شروع شده است به انواع مختلفی تقسیم می‌شود. انواع سرطان واژن عبارتند از:

• کارسینوم سلول سنگفرشی واژن: از سلول‎های نازک و صاف (سلول‌های سنگفرشی) که سطح لوله واژن را پوشانده‌اند شروع می‌شود و شایع‌ترین نوع سرطان واژن است؛
• آدنوکارسینوم واژن: از سلول‌های غده‌ای روی سطح مهبل شروع می‎شود؛
• ملانوم واژن: در سلول‌های تولید کننده رنگدانه (ملانوسیت) مهبل ایجاد می‌شود؛
•  سارکوم واژن: در سلول‌های بافت همبند یا سلول های ماهیچه‌ای دیواره‌های لوله واژن ایجاد می‎شود.

علت و علائم سرطان واژن 

مشخص نیست چه چیزی باعث سرطان واژن می‌شود و به طور کلی، سرطان زمانی شروع می‌شود که سلول‌های سالم و طبیعی طی یک جهش ژنتیکی به سلول‌های غیر طبیعی و سرطانی تبدیل شوند.

سلول‌های سالم با سرعت مشخصی رشد کرده و تکثیر می‌شوند و در نهایت در زمان مشخصی می‌میرند. اما سلول سرطانی بدون کنترل رشد کرده، تکثیر می‌شود و نمی‌میرد. سلول‌های غیرطبیعی تجمع یافته، یک توده (تومور) را تشکیل می‌دهند. سلول سرطانی به بافت‌های مجاور حمله کرده و یا می‌تواند از یک تومور اولیه جدا شوند و در نقاط دیگر بدن پخش شوند (متاستاز). 

سرطان واژن اولیه ممکن است هیچ علامت و نشانه‌ای ایجاد نکند اما با پیشرفت آن ممکن است علائم و نشانه‌های زیر ظاهر شوند:

• خونریزی غیرمعمول واژینال، به عنوان مثال، پس از مقاربت یا بعد از یائسگی؛
• ترشحات آبکی واژن؛
• احساس توده یا تومور در واژن؛
• ادرار دردناک؛
• تکرر ادرار؛
• یبوست؛
• درد لگن. 

عوامل خطر سرطان واژن

عواملی که ممکن است خطر ابتلا به سرطان واژن را افزایش دهند، عبارتند از:

۱- افزایش سن : خطر ابتلا به سرطان واژن با افزایش سن افزایش می‌یابد. اکثر افرادی که بیماری سرطانی واژن در آن‌ها تشخیص داده می‌شود، بالای ۶۰ سال سن دارند؛

۲- سلول‌های آتیپیک در واژن به نام نئوپلازی داخل اپیتلیال واژن: تشخیص نئوپلازی داخل اپیتلیال واژن (VAIN) خطر ابتلا به سرطان واژن را افزایش می‎دهد. سلول‌های VAIN متفاوت از سلول‌های طبیعی به نظر می‌رسند، اما به اندازه‌ای متفاوت نیستند که سرطان محسوب شوند. تعداد کمی از مبتلایان به VAIN در نهایت به سرطان واژن مبتلا می‌شوند. VAIN اغلب توسط ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)  منتقل می‌شود که می‌تواند باعث سرطان دهانه رحم، واژن و فرج و... شود؛

۳- قرار گرفتن در معرض داروی پیشگیری از سقط جنین: مادرانی که در دوران بارداری از دارویی به نام دی اتیل استیل‌بسترول (DES) استفاده می کنند، خطر ابتلا به نوع خاصی از سرطان واژن به نام آدنوکارسینوم سلول شفاف در فرزندان آن‌ها افزایش می‌یابد.

از سایر عوامل خطر که می‌تواند با افزایش خطر بیماری سرطانی واژن مرتبط باشند می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• شرکای جنسی متعدد؛
• سن پایین در اولین رابطه جنسی؛
• سیگار کشیدن؛
• عفونت HIV.

آیا سرطان واژن کشنده است؟

سرطان واژن ممکن است به نواحی دوردست بدن مانند ریه‌ها، کبد و استخوان‌ها گسترش یابد (متاستاز کند) و فرد را با خطری جدی مواجه کند. 

درمان سرطان واژن

گزینه‌های درمانی برای سرطان واژن به عوامل مختلفی از جمله نوع سرطان واژن و مرحله آن بستگی دارد. درمان سرطان واژن معمولاً شامل جراحی و پرتودرمانی است.

پیشگیری از ابتلا به سرطان واژن

هیچ راه مطمئنی برای پیشگیری از سرطان واژن وجود ندارد. با این حال، راهکار‌های زیر می‌تواند خطر بروز سرطان واژن را کاهش دهد:

• به طور منظم معاینه لگن و تست پاپ اسمیر انجام دهید. می‌توانید با انجام معاینه لگن و تست پاپ اسمیر احتمال تشخیص زودهنگام سرطان واژن را افزایش دهید. زمانی که سرطان واژن در مراحل اولیه کشف شود، احتمال بیشتری دارد که با موفقیت درمان شود؛
• دریافت واکسن برای جلوگیری از عفونت HPV می‌تواند خطر ابتلا به سرطان واژن و سایر سرطان‌های مرتبط با HPV  را کاهش دهد؛
• سیگار کشیدن خطر ابتلا به سرطان واژن را افزایش می‌دهد. در مقابل نیز ترک سیگار می‌تواند در پیشگیری از ابتلا به این سرطان کمک کننده باشد.