مراقبت‌های قبل و بعد میومکتومی

فیبروم‎‌ها، توده‌‎هایی هستند که از بافت همبند و سلو‎‎‎ل‌های عضلانی تشکیل شده‎‌اند. این توده‌ها ممکن است در داخل یا خارج رحم ظاهر شوند و می‌توان گفت تقریباً همیشه خوش‎خیم هستند. هرچند معمولا وجود فیبروم در رحم مشکلی ایجاد نمی‌کند، اما گاهی ممکن است با علائم بالینی شدیدی همراه باشد که زندگی روزمره فرد را تحت تاثیر قرار دهد. در چنین شرایطی برداشتن فیبروم‌ها می‌تواند تصمیم درستی باشد. 

میومکتومی روشی است که در آن فیبروم‎‌های رحمی را خارج می‌کنند. روش‌های مختلفی برای میومکتومی وجود دارد اما هدف همه آن‌ها برداشتن فیبروم و حفظ رحم برای بارداری در آینده است. بسته به اینکه از چه روشی برای برداشتن میوم‎‌ها کمک گرفته شود، مراقبت‌های لازم و دوره نقاهت هم متفاوت خواهد بود. در ادامه به مراقبت‌های لازم قبل و بعد از میومکتومی خواهیم پرداخت.

انواع میومکتومی

روشی که جراح برای برداشتن فیبروم رحم انتخاب می‌کند به نوع، محل قرارگیری، اندازه و تعداد فیبروم‌های رحمی بستگی خواهد داشت. به صورت کلی برای برداشتن فیبروم‌های رحمی، سه نوع اصلی میومکتومی وجود دارد:

• میومکتومی باز؛ (میومکتومی شکمی)
• میومکتومی لاپاراسکوپی؛
• میومکتومی هیستروسکوپی.

اقدامات قبل از میومکتومی

قبل از میومکتومی پزشک شما را از هرگونه آمادگی لازم قبل از جراحی مطلع خواهد کرد. این آمادگی شامل دستورالعمل‎‌هایی در مورد زمان توقف خوردن و نوشیدن قبل عمل، مصرف برخی داروها، مدت زمانی که می‌توانید انتظار داشته باشید در بیمارستان یا مرکز جراحی بمانید و تغییراتی که باید در سبک زندگی خود در حین بهبودی انجام دهید است.

مصرف داروها

قبل از انجام عمل جراحی، پزشک ممکن است برای کاهش اندازه فیبروم‌ها و راحت‌تر برداشتن آن‌ها، داروهایی تجویز کند. آگونیست‎‌های هورمون آزاد کننده گنادوتروپین، مانند لوپرولید (لوپرون)، داروهایی هستند که تولید استروژن و پروژسترون را مسدود می‎‌کنند و شما را وارد یائسگی موقت می‌کنند تا اندازه فیبروم‌ها کاهش پیدا کند. از طرفی درمان کم خونی برای جلوگیری از خونریزی بیش از حد پس از میومکتومی بسیار مهم است. به همین دلیل معمولا قرص آهن هم برای جبران کم‌خونی تجویز می‌شود. 

همچنین ممکن است مجبور شوید قبل از میومکتومی، مصرف برخی داروها را متوقف کنید. در مورد هر دارویی که مصرف می‎کنید، از جمله ویتامین‌ها، مکمل‌ها و داروهای بدون نسخه به پزشک خود بگویید. از پزشک خود بپرسید که چه داروهایی را باید قبل از جراحی قطع کنید و چه مدت باید از مصرف آنها خودداری کنید.

انجام آزمایشات لازم

ممکن است پزشک برای اطمینان از سلامت عمومی شما برای جراحی به آزمایشاتی نیاز داشته باشد. پزشک بر اساس فاکتورهای خطر تصمیم می‎گیرد که به کدام آزمایش نیاز دارید. این بررسی‌ها می‎تواند شامل موارد زیر باشد:

• آزمایش خون؛
• نوار قلب؛
• سونوگرافی لگن؛
• اسکن MRI.

قطع مصرف سیگار

اگر سیگار می‌کشید، بهتر است شش تا هشت هفته قبل از جراحی سیگار خود را کنار بگذارید. سیگار کشیدن می‌تواند روند بهبودی شما را کند‎تر کند و همچنین خطر بروز حوادث قلبی عروقی را در طول جراحی افزایش دهد.

ناشتا بودن قبل جراحی

باید شب قبل از عمل، خوردن و آشامیدن را حداقل به مدت ۶ ساعت قبل از جراحی متوقف کنید و ناشتا برای میومکتومی مراجعه کنید.

نقاهت بعد از میومکتومی 

بهبودی پس از میومکتومی به نوع عمل و عوارض که طی جراحی ممکن است ایجاد شود، بستگی خواهد داشت. اگر میومکتومی باز شکمی انجام داده‎‌اید، به زمان بیشتری برای بهبودی نیاز خواهید داشت. بعد از میومکتومی باز، بهبودی کامل برای بازگشت به فعالیت‌‎های معمولی می‎تواند تا شش هفته طول بکشد.

بعد از میومکتومی لاپاراسکوپی، ممکن است در همان روز به خانه بروید و بهبودی در خانه حدود دو تا چهار هفته است. اگر میومکتومی با هیستروسکوپی (از طریق واژن بدون برش) انجام شود، بهبودی کامل می‌تواند فقط چند روز طول بکشد.

مواردی که حین بهبودی از میومکتومی باید انتظار داشت:

• خونریزی و ترشحات واژن ممکن است برای چند هفته طول بکشد. 
• به مدت شش هفته بعد از میومکتومی رابطه جنسی ممنوع است. در طول دوران نقاهت هیچ چیزی نباید داخل واژن شما برود.
• تا زمانی که برش‌های شما به طور کامل بهبود نیافته، چیز سنگین بلند نکنید و به شدت ورزش نکنید. پزشک به شما اطلاع می‎‌دهد که چه زمانی می‎توانید به این فعالیت ها بازگردید. به تدریج سطح فعالیت خود را افزایش دهید.
• به طور ناگهانی به فعالیت‌های عادی خود باز نگردید. به آرامی شروع کنید و بر وضعیت خود نظارت کنید.
• اگر می‎خواهید باردار شوید، از پزشک خود بپرسید که چه زمانی می‎توانید با خیال راحت شروع به تلاش کنید. بسته به نوع جراحی که انجام داده‌اید، ممکن است لازم باشد سه تا شش ماه صبر کنید تا رحم شما به طور کامل بهبود یابد.

بعد از عمل به چند روز استراحت نیاز دارم؟

اینکه چقدر به استراحت و زمان برای ریکاوری شدن نیاز دارید، بستگی به نوع جراحی و وضعیت بدنی شما دارد. در صورت امکان، یک تا سه روز اول پس از جراحی، شخصی در خانه به شما کمک کند. با ارائه دهنده خود در مورد اینکه چه زمانی می‎توانید به فعالیت‌های عادی خود بازگردید، صحبت کنید. 

احتمال عود فیبروم‌ها بعد از میومکتومی وجود دارد؟

فیبروم‌‎های جدید ممکن است پس از میومکتومی دوباره رشد کنند. افراد جوان‎تر (زیر ۴۰ سال) با فیبروم‌‎های متعدد در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به فیبروم در آینده هستند. افرادی که نزدیک به یائسگی هستند یا فقط چند فیبروم دارند، شانس کمتری برای عود فیبروم دارند. 

آیا بعد از میومکتومی می‎توان باردار شد؟

بله، پس از میومکتومی همچنان می‎توانید باردار شوید. تمایل خود برای بارداری را از قبل با جراح خود در میان بگذارید تا او از اهداف شما آگاه شود. به دلیل عوارض احتمالی زایمان طبیعی، ممکن است در معرض خطر بیشتری برای سزارین باشید.

پریود بعد از میومکتومی چگونه است؟

اکثر افراد پس از میومکتومی سیکل سبک‎تر و منظم‎تری را تجربه می‎‌کنند. با پزشک خود در مورد آنچه که می‎توانید پس از بازگشت دوره قاعدگی خود پس از جراحی انتظار داشته باشید صحبت کنید.

آیا بدن بعد از میومکتومی تغییر می‌‎کند؟

پس از میومکتومی هیچ تغییر قابل توجهی در بدن شما ایجاد نمی‌شود، به جز تسکین علائمی که فیبروم ایجاد کرده بود. از آنجایی که رحم شما هنوز به طور طبیعی کار می‎‌کند، شما وارد یائسگی نخواهید شد و مدت کوتاهی پس از جراحی پریود شما شروع می‌شود.

آیا بعد از میومکتومی اسکار خواهم داشت؟

بله، شما یک اسکار کوچک از میومکتومی خواهید داشت. تنها زمانی اسکار نخواهید داشت که میومکتومی هیستروسکوپی انجام دهید. اگر میومکتومی باز انجام دهید، جای زخم شما زیر خط لباس زیر شما خواهد بود. اسکارهای ناشی از میومکتومی لاپاراسکوپی کوچکتر و نزدیک‌تر به ناف شما خواهند بود. اکثر اسکارها با گذشت زمان محو می‎‌شوند. 

کلام آخر

فیبروم‌های رحمی، توده‌های غیرسرطانی هستند که معمولا علائمی ندارند اما در برخی موارد ممکن است علائم ناتوان کننده مختلفی ایجاد کنند که زندگی روزمره را تحت تأثیر قرار دهد. از آنجایی که میومکتومی یک عمل جراحی است و مثل هر عمل جراحی تهاجمی دیگری همواره با خطرات خاص خود همراه است، اولین و مهم‌ترین قدم برای انجام این عمل جراحی انتخاب بهترین متخصص و جراح است.

شما می‌توانید برای خواندن مقالات بیشتر به مجله اینترنتی مام مراجعه کنید، همچنین برای رزرو نوبت و مشاوره حضوری با متخصصین ما، به مرکز مام مراجعه کنید.