مراقبت‌های بعد از زایمان طبیعی

برای هر مادری رسیدگی به نیازهای نوزاد در الویت است. اما در عین حال مراقبت های بعد از زایمان برای مادر از اهمیت بسیاری برخوردار است.

بارداری از جهات گوناگون تغییراتی را در بدن شما به وجود می آورد و بعد از زایمان نیز این تغییرات همچنان ادامه دارند.

درد واژن بعد از زایمان طبیعی

اگر هنگام زایمان اپیزیاتومی (برش جراحی در ناحیه تناسلی) انجام گرفته باشد یا درون واژن بعد از زایمان طبیعی است و بهبود زخم چند هفته طول می کشد.

جراحت های وسیع، مدت زمان بیشتری برای التیام لازم دارند.

جهت تسریع روند بهبودی می توانید توصیه های زیر را به کار گیرید:

• طرز نشستن بعد از زایمان طبیعی : اگر با نشستن درد دارید برروی یک بالش بنشینید.
• در هنگام ادرار کردن همزمان آب گرم برروی ناحیه تناسلی بریزید و در هنگام مدفوع دستمال تمیزی را بر روی محل زخم بگذارید تا آلوده نشود.
• کمپرس سرد روی زخم بگذارید.
• با مشورت پزشک از مسکن استفاده کنید.

ترشحات واژن بعد از زایمان طبیعی

 ترشحات واژن بعد از زایمان طبیعی تا چند هفته ادامه خواهد داشت. چند روز اول ممکن است خونریزی به رنگ قرمز روشن داشته باشید. ترشحات واژن بعد از زایمان به تدریج کم شده و آبکی می شوند و از رنگ قهوه ای و یا صورتی به زرد یا سفید متمایل می شوند.

اگر هر کدام از موارد زیر را مشاهده کردید سریعا به پزشک مراجعه کنید:

• خونریزی واژن بسیار شدید
• بوی بد ترشحات واژن
• داشتن تب بالای 38 درجه

انقباضات

ممکن است انقباضاتی تحت عنوان «پس درد» طی چند روز اول بعد از زایمان داشته باشید.

این انقباضات که شبیه دردهای قاعدگی هستند، با فشرده کردن عروق خونی رحم از خونریزی بیشتر جلوگیری می کنند.

در صورت ایجاد درد و ناراحتی می توانید با مشورت پزشک مسکن مصرف کنید.

مشکلات ادراری بعد از زایمان طبیعی

تورم یا کبودی بافت های اطراف مثانه و مجرای ادراری 

ممکن است سبب سختی در دفع ادرار شود.

ترس از ریزش ادرار بر روی منطقه بخیه خورده نیز می تواند منجر به مشکل در دفع ادرار شود که به خودی خود بهبود پیدا می کند.

برای تسکین این وضعیت بهتر است در حالیکه در توالت نشسته اید سراسر ناحیه تناسلی را با آب بشورید.

در صورت داشتن علائم عفونت ادراری سریع به پزشک مراجعه کنید، علائم عبارتند از:

• احساس نیاز به دفع به صورت مداوم
• احساس سوزش هنگام دفع ادرار
• تکرر ادرار، اما با حجم ادرار کم

بارداری و زایمان باعث کشش بافت مثانه و پیشابراه شده و ممکن است همزمان با سرفه، عطسه یا خنده نشت ادرار داشته باشید. خوشبختانه، این مشکل به تدریج رفع می شود. بهتر است در هفته های اول بعد از زایمان از پد درون لباس زیر استفاده کنید و تمرینات کگل را انجام دهید که باعث تقویت عضلات کف لگن می شود.

ورزش کگل: هنگام ادرار کردن سعی کنید با منقبض کردن عضلات پیشابراه جریان ادرار را مسدود کنید این کار به شناسایی عضلات کمک می کند. سپس در هر شرایطی و در هر زمانی از روز می توانید چندین بار این عضلات را منقبض کنید(10 ثانیه) و شل (10 ثانیه) کنید، مجددا تکرار کنید.

هموروئید(بواسیر) و حرکات روده

اگر در هنگام دفع مدفوع احساس درد و تورم در نزدیکی مقعد دارید، ممکن است بواسیر داشته باشید.

بواسیر به کشش و تورم وریدهای قسمت تحتانی رکتوم(راست روده) یا مقعد گفته می شود.

با مشورت پزشک می توانید از داروهای موضعی برای درمان بواسیر استفاده کنید.

برای جلوگیری از ابتلا به بواسیر می توانید از غذاهای غنی از فیبر، مانند میوه و سبزیجات و غلات سبوسدار استفاده کنید و مقدار فراوانی آب در طول روز بنوشید.

ممکن است برخی بعد از زایمان احساس عدم کنترل در دفع مدفوع داشته باشند، می توانید با انجام منظم ورزش کگل از این مشکل جلوگیری کنید. در صورت لزوم حتما به پزشک مراجعه کنید.

 درد سینه و ترشح شیر 

چندین روز بعد از زایمان، ممکن است سینه ها سفت، متورم و حساس شوند.

بهتر است از پمپ سینه استفاده کنید و پارچه تمیز را با آب گرم خیس کرده برروی سینه ها بگذارید یا دوش آب گرم بگیرید.

توجه کنید که برای کاهش جریان شیر نباید از پمپ سینه استفاده کنید، زیرا باعث افزایش تولید شیر می شود. بین هر وعده تغذیه نوزاد پارچه خیس شده با آب سرد یا کمپرس یخ بر روی سینه ها بگذارید، سینه بندهای حمایتی بپوشید تا جریان شیر متوقف شود و در صورت درد شدید با مشورت پزشک مسکن استفاده کنید.

بعد از زایمان برای موارد زیر باید به پزشکتان مراجعه کنید:

• معاینه واژن و سرویکس حدود 6 هفته بعد از زایمان
• معاینه سینه ها
• اندازه گیری فشارخون
• زمان شروع فعالیت های جنسی
• روش جلوگیری از بارداری
• تغذیه با شیرمادر