توکسوپلاسموز در بارداری

توکسوپلاسموز در بارداری

مدفوع گربه می‌تواند حاوی یک انگل به نام «توکسوپلاسماگوندی» باشد که سبب بیماری «توکسوپلاسموز» می‌شود. البته این بیماری به ندرت اتفاق می‌افتد، اما یک عفونت خون‌ بسیار جد‌ی تلقی می‌شود. هم‌چنین توکسوپلاسموز از طریق غذای آلوده، گوشت نیمه‌پخته یا میوه و سبزیجات آلوده منتقل شود. اگر در گذشته گربه داشته‌اید ممکن است با توکسوپلاسموز در تماس بوده و نسبت به آن ایمنی پیدا کرده باشید. 

علایم توکسوپلاسموز چیست؟

از آن جایی که اکثر افرادی که مبتلا می‌شوند بدون علامت هستند، تشخیص علایم بسیار دشوار است. به طور کلی این بیماری می‌تواند علا‌یمی شبیه آنفولانزا ایجاد کند:

• خستگی؛
• تب؛
• تورم غدد لنفاوی؛
• درد عضلانی.

شیو‌‌ع توکسوپلاسموز چه اندازه است؟

توکسوپلاسموز بیشتر در مناطق گرمسیر و دارای آب و هوای مرطوب مشاهده می‌شود. بیش از 50 درصد جمعیت اروپای جنوبی و مرکزی، آفریقا، آمریکای جنوبی و آسیا به این انگل مبتلا شده‌اند. توکسوپلاسموز در فرانسه نیز شایع است، شیوع بیماری در این کشور می‌تواند به دلیل مصرف گوشت نیمه‌پخته و خام باشد. در ایالات متحده تقریباً 1 نوزاد از هر 8000-1000 نوزاد متولد شده آلوده به توکسوپلاسموز هستند. کلینیک‌های دامپزشکی، پناهگاه حیوانات و مکان‌های بسته‌بندی گوشت و محیط زیست در انتقال این انگل نقش دارند. 

تأثیر توکسوپلاسموز بر بارداری

در زنانی که در برابر توکسوپلاسموز ایمن نیستند، تماس قبلی با انگل یا در حین بارداری ممکن است سبب ابتلای جنین آن‌ها به این بیماری شود. اگر فردی 6 تا 9 ماه قبل از بارداری به این انگل مبتلا شده باشد، بدنش نسبت به توکسوپلاسموز ایمنی پیدا کرده و هیچ خطری برای جنین ایجاد نمی‌کند. بر اساس گزارش سازمان اطلاعات جنین‌های ناقص‌الخلقه، اگر مادر طی هفته‌های 24-10 بارداری به این انگل مبتلا شود، احتمال وقوع مشکلات جدی نوزادی در حدود 6-5 درصد است.

عوارض نوزادی توکسوپلاسموز شامل این موارد است:

• نوزاد زودرس؛
• وزن کم هنگام تولد؛
• تب؛
• یرقان یا زردی نوزاد؛
• اختلالات شبکیه‌ی چشم؛
• اختلالات شنوایی؛
• عقب‌ماندگی ذهنی؛
• سایز غیرطبیعی سر نوزاد؛
• تشنج؛
• کلسیفیکاسیون مغز.

در طول سه‌‌ماهه‌ی سوم بارداری، احتمال ابتلای جنین بسیار زیاد می‌شود، اما احتمال آسیب به جنین کاهش پیدا می‌کند، زیرا بسیاری از تکامل‌های جنین صورت گرفته است.

چگونه از ابتلا به توکسوپلاسموز پیشگیری کنیم؟

• از تماس با مدفوع گربه اجتناب کنید.
• گربه را درون محل مخصوص خود نگه‌ دارید.
• محل زندگی گربه را تا حد ممکن خودتان تمیز نکنید.
• هرگز به گربه خود گوشت خام ندهید.
• پس از تماس با گربه یا گوشت خام دست‌های خود را بشویید.
• محل زندگی خود را تمیز نگه دارید.
• گوشت مصرفی خود را به طور کامل بپزید.
• زمانی که در رستوران غذا می‌خورید، حتماً تأکید کنید گوشت به طور کامل پخته شود.
• توصیه‌های بهداشتی را به طور کامل رعایت نمابید.
• هنگام کار در باغچه از دستکش استفاده کنید.

توکسوپلاسموز را چگونه تشخیص داده و درمان می‌کنند؟

توصیه می‌شود قبل از بارداری یا در اولین مراقبت بارداری، از نظر ایمنی در برابر توکسوپلاسموز بررسی شوید. در ایران این آزمایش به صورت روتین انجام نمی‌شود و در صورت تمایل می‌توانید از پزشک خود درخواست کنید تا این آزمایش را انجام دهد.

یک آزمایش خون ساده می‌تواند ابتلا را به راحتی تشخیص دهد. اگر در دوران بارداری توکسوپلاسموز تشخیص داده شود، درمان با آنتی‌بیوتیک برای چندین ماه از آسیب جدی به جنین جلوگیری می‌کند.

پس از تولد نوزاد، می‌توان با آزمایش خون نوزاد این انگل را تشخیص داد و نوزاد مبتلا شده نیز در طول سال اول تولد درمان می‌شود و در برخی موارد نیاز به درمان طولانی‌تری خواهد داشت.