خونریزی بینی در بارداری

وقتی صحبت از علائم بارداری می‌شود، معمولا تهوع صبحگاهی، خستگی و هوس‌های عجیب‌وغریب به ذهن می‌رسد. اما چیزی که کمتر درباره آن صحبت می‌شود، خون دماغ شدن در بارداری است! شاید تصورش سخت باشد، اما خونریزی بینی در بارداری برای بسیاری از زنان رخ می‌دهد.

اگر در دوران بارداری دچار خونریزی از بینی در بارداری شده‌اید، نگران نباشید، شما تنها نیستید. هرچند این علامت می‌تواند آزاردهنده یا حتی نگران‌کننده باشد، اما در اغلب موارد جای نگرانی وجود ندارد. در این مقاله از مجله اینترنتی مام، هر آنچه باید درباره خونریزی بینی در دوران بارداری بدانید، از علت‌ها گرفته تا روش‌های پیشگیری و مراقبت‌های لازم، بررسی خواهیم کرد.

شیوع خونریزی از بینی در بارداری 

خونریزی بینی در بارداری بسیار رایج است. طبق شواهد و بررسی‌ها، حدود ۲۰ درصد از زنان باردار خون دماغ شدن در بارداری را تجربه می‌کنند. میزان خون و تعداد دفعات خونریزی بینی در دوران بارداری متفاوت است؛ برخی زنان ممکن است هر روز دچار خونریزی از بینی در بارداری شوند، در حالی که برخی دیگر تنها چند بار در کل دوران بارداری این وضعیت را تجربه می‌کنند. این خونریزی می‌تواند از یک جریان خفیف که فقط یک دستمال کاغذی را خیس می‌کند، تا یک جریان شدید که ممکن است ترسناک به نظر برسد، متغیر باشد.

علت خونریزی بینی در بارداری 

تغییراتی که در دوران بارداری در بدن رخ می‌دهد، می‌تواند باعث خونریزی بینی در بارداری شود. دلایل مختلفی برای این عارضه وجود دارد:

افزایش حجم خون

در دوران بارداری، گردش خون برای تأمین نیازهای جنین افزایش می‌یابد و بدن خون بیشتری تولید می‌کند. این افزایش حجم خون باعث می‌شود رگ‌های خونی ظریف در پوشش بینی تحت فشار بیشتری قرار بگیرند و راحت‌تر پاره شوند، در نتیجه خونریزی از بینی در بارداری رخ می‌دهد.

تغییرات هورمونی

همان هورمون‌هایی که پوشش رحم را ضخیم می‌کنند، می‌توانند بر غشاهای مخاطی بینی تأثیر گذاشته و آن‌ها را مستعد خونریزی کنند و منجر به خون دماغ شدن در بارداری شوند.

کم آبی بدن

در دوران بارداری به دلیل نیاز بیشتر بدن به آب، کم‌آبی به‌راحتی رخ می‌دهد. این کم‌آبی می‌تواند باعث خشک و ترک خوردن غشاهای مخاطی بینی شده و یکی از دلایل خونریزی بینی در دوران بارداری باشد.

آلرژی یا سرماخوردگی

اگر به آلرژی فصلی یا سرماخوردگی مبتلا شوید، رگ‌های خونی بینی به‌راحتی تحریک و ملتهب می‌شوند و این امر احتمال پارگی و خونریزی بینی در بارداری را افزایش می‌دهد. همچنین، وضعیتی به نام رینیت بارداری (تورم غشاهای مخاطی در بینی) می‌تواند در سه ماهه اول بارداری باعث گرفتگی بینی و در نهایت خونریزی شود.

خونریزی بینی در دوران بارداری از چه زمانی شروع می‌شود؟

خونریزی بینی در دوران بارداری از سه ماهه اول شروع می‌شود و می‌تواند تا زمان تولد نوزاد ادامه داشته باشد. اما در کل نقطه شروع مشخصی برای خونریزی بینی در دوران بارداری وجود ندارد و ممکن است در هر سنی از بارداری ایجاد شود. خبر خوب این است که مجبور نخواهید بود بعد از بارداری هم با خونریزی بینی دست و پنجه نرم کنید. این مشکل باید در اوایل دوره پس از زایمان برطرف شود.

خطرات خونریزی بینی در دوران بارداری

ممکن است خون دماغ شدن در بارداری ترسناک به نظر برسد، اما معمولاً جای نگرانی نیست. اگر خونریزی بینی همراه با موارد زیر باشد، ممکن است نشانه‌ای از مشکلی باشد که برای جنین هم خطرناک باشد و باید سریعاً به پزشک مراجعه کرد: 

• خونریزی بسیار شدید و غیرقابل کنترل
• خونریزی طولانی (بیش‌تر از نیم ساعت)
• علائم ضعف، سرگیجه و احساس سبکی سر
• فشار خون بالا 
• درد قفسه سینه یا مشکل در تنفس 
• سابقه مشکلات انعقادی یا مصرف داروهای رقیق‌کننده خون.

آیا خون دماغ شدن در بارداری نشانه کم خونی است؟

افرادی که کم خون هستند ممکن است از خونریزی بینی هم رنج ببرند، اما ارتباط مستقیمی بین کم خونی و خونریزی بینی وجود ندارد. در واقع علت اصلی خونریزی بینی، کم خونی نیست. با این حال، خونریزی بینی طولانی مدت و بیش از حد می‌تواند باعث کم خونی شود. پیشنهاد می‌کنیم مقاله کم خونی فقر آهن در بارداری را نیز مطالعه کنید. 

چگونه خونریزی بینی را در دوران بارداری متوقف کنیم؟

می‌توانید مراحل زیر را برای متوقف کردن جریان خونریزی بینی انجام دهید:

• سر خود را صاف نگه دارید. خم کردن سر به عقب یا دراز کشیدن به پشت، فشار در رگ‌های خونی شما را افزایش می‌دهد.
• اگر مقدار خونریزی زیاد بود، کمی به جلو خم شوید تا خون وارد مجاری تنفسی نشود.
• سوراخ‌های بینی خود را به آرامی فشار دهید (قسمت نرم زیر پل بینی). این کار را برای چند دقیقه انجام دهید. 
• می‌توانید از یک کیسه یخ برای کمک به انقباض رگ‌های خونی استفاده کنید. 
• به خاطر داشته باشید که یک کار وجود دارد که هرگز نباید انجام دهید. سرتان را به عقب خم نکنید؛ این کار خونریزی را متوقف نمی‌کند و فقط خون را به پشت گلویتان هدایت می‌کند.

جلوگیری از خونریزی بینی در بارداری

گاهی اوقات خونریزی بینی، علیرغم تمام تلاش‌هایتان، اجتناب‌ناپذیر است. با این حال، می‌توانید اقداماتی را برای جلوگیری از خونریزی بینی در بارداری انجام دهید.

• با نوشیدن مقدار کافی آب، بدن خود را هیدراته نگه دارید.
• هنگام خواب از دستگاه بخور برای مرطوب کردن هوا استفاده کنید.
• از ژل بینی، اسپری یا روان‌کننده بینی بر پایه آب برای مرطوب کردن بینی خود استفاده کنید.
• هنگام عطسه، دهان خود را باز نگه دارید. این کار فشار را از روی بینی شما برمی‌دارد.
• به آرامی فین کنید و سعی کنید تعداد دفعات فین کردن بینی خود را به حداقل برسانید. بینی شما حاوی تعداد بسیار زیادی عروق خونی می‌باشد. به دلیل افزایش گردش خون در بارداری، این عروق بیشتر از قبل مستعد خونریزی متوالی هستند. اگر ضربه‌ای به بینی خود وارد کنید یا بر اثر پاک کردن، فشاری بر بینی وارد شود، خونریزی به راحتی شروع می‌شود. بهتر است ترشحات بینی خود را بسیار آرام تخلیه کنید تا کمتر دچار خونریزی شوید.

و در پایان…

بارداری پر از عوارض جانبی عجیب و غریب است، از جمله خونریزی بینی در بارداری! از هر پنج زن باردار، یک نفر در دوران بارداری دچار خونریزی بینی می‌شود. در این دوران، حجم خون برای حمایت از نوزاد در حال رشد افزایش می‌یابد و برای جا دادن این خون اضافی، رگ‌های خونی گشاد می‌شوند. این فشار خون اضافی گاهی می‌تواند باعث پارگی رگ‌ها و خونریزی از بینی در بارداری شود. برای اکثر مادران، خون دماغ شدن در بارداری به‌صورت جزئی و گاه‌به‌گاه رخ می‌دهد و معمولاً جای نگرانی ندارد و عارضه‌ای ایجاد نمی‌کند.