تفاوت فریز تخمک با جنین

با افزایش سن، به‌ویژه پس از ۳۵ سالگی، تعداد و کیفیت تخمک‌ها به‌تدریج کاهش می‌یابد و احتمال بارداری نیز کمتر می‌شود. از طرفی، بعضی افراد به دلایل شخصی، خانوادگی یا پزشکی تصمیم می‌گیرند بارداری را به آینده موکول کنند. در چنین شرایطی، روش‌های حفظ باروری مانند فریز جنین یا تخمک می‌توانند گزینه‌هایی برای حفظ امکان فرزندآوری در آینده باشند.

هر دو روش با هدف نگهداری سلول‌های تولید مثلی برای استفاده در آینده انجام می‌شوند؛ اما تفاوت فریز تخمک با فریز جنین در مرحله‌ای است که سلول‌ها منجمد می‌شوند. در فریز تخمک، تخمک‌های بالغ پیش از لقاح منجمد می‌شوند، در حالی که در فریز جنین، تخمک‌ها ابتدا با اسپرم لقاح داده شده و سپس جنین‌های حاصل منجمد می‌شوند.

تفاوت فریز تخمک با فریز جنین چیست؟

فریز جنین یا تخمک هر دو از روش‌های حفظ باروری هستند که در آن‌ها سلول‌های تولید مثلی با استفاده از تکنیک‌های انجماد نگهداری می‌شوند تا در آینده امکان استفاده از آن‌ها برای درمان ناباروری و بارداری فراهم شود.

در فریز تخمک، پس از تحریک تخمدان‌ها با دارو، تخمک‌های بالغ از تخمدان جمع‌آوری و بدون انجام لقاح منجمد می‌شوند. در زمان استفاده از تخمک‌های فریز شده، آن‌ها از حالت انجماد خارج شده و با اسپرم لقاح داده می‌شوند. معمولاً برای لقاح تخمک‌های منجمد از روش تزریق اسپرم به داخل تخمک یا ICSI استفاده می‌شود.

در فریز جنین، تخمک‌های جمع‌آوری‌شده در آزمایشگاه با اسپرم لقاح داده می‌شوند و پس از تشکیل جنین، جنین‌های مناسب برای انجماد انتخاب می‌شوند. در آینده، جنین از حالت انجماد خارج شده و برای انتقال به رحم آماده می‌شود.

بنابراین، تفاوت اصلی این دو روش در زمان انجماد و نیاز به اسپرم است. فریز تخمک به اسپرم نیاز ندارد و برای افرادی که هنوز قصد یا امکان استفاده از اسپرم را ندارند، می‌تواند گزینه مناسبی باشد. در مقابل، فریز جنین نیازمند انجام لقاح است.

جدول مقایسه فریز تخمک و فریز جنین 

فریز تخمک چیست و برای چه کسانی مناسب است؟

فریز تخمک یا انجماد تخمک، روشی برای حفظ باروری است که در آن تخمک‌های بالغ پس از تحریک تخمدان و جمع‌آوری، بدون لقاح منجمد می‌شوند. این روش به فرد امکان می‌دهد تخمک‌های خود را برای استفاده در آینده نگهداری کند.

فریز تخمک می‌تواند برای افرادی مناسب باشد که قصد بارداری در حال حاضر ندارند، اما می‌خواهند امکان استفاده از تخمک‌های خود را در آینده حفظ کنند. همچنین ممکن است برای افرادی که قرار است تحت درمان‌هایی قرار بگیرند که به باروری آسیب می‌رسانند، مانند برخی درمان‌های سرطان، توصیه شود. از دیگر افرادی که ممکن است کاندید فریز تخمک باشند، می‌توان به کسانی اشاره کرد که به دلیل شرایط پزشکی یا کاهش ذخیره تخمدان، نگران باروری آینده خود هستند. البته تصمیم‌گیری درباره انجام این روش باید پس از بررسی سن، ذخیره تخمدان و شرایط پزشکی توسط متخصص ناباروری انجام شود.

فريز جنین چیست و برای چه کسانی مناسب است؟

فریز جنین یکی از روش‌های حفظ باروری است که در آن تخمک‌های جمع‌آوری‌شده با اسپرم لقاح داده می‌شوند و جنین‌های حاصل پس از رسیدن به مرحله مناسب رشد، منجمد و ذخیره می‌شوند. این روش معمولاً در درمان‌های کمک‌باروری مانند ای وی اف IVF انجام می‌شود. برای مثال، ممکن است در یک چرخه درمانی چند جنین تشکیل شود و همه آن‌ها برای انتقال در همان چرخه مناسب نباشند. در این شرایط، جنین‌های مناسب می‌توانند برای استفاده در آینده منجمد شوند.

فریز جنین می‌تواند برای زوج‌هایی مناسب باشد که قصد انجام درمان ناباروری دارند و اسپرم در دسترس است. همچنین ممکن است در شرایطی که انتقال جنین به دلیل وضعیت پزشکی فرد باید به تعویق بیفتد، از این روش استفاده شود.

فریز تخمک بهتر است یا فریز جنین؟ 

نمی‌توان یک روش را برای همه افراد بهتر دانست. انتخاب بین فریز جنین یا تخمک به شرایط فرد، وضعیت رابطه، دسترسی به اسپرم، سن، ذخیره تخمدان و ترجیحات شخصی و قانونی بستگی دارد.

فریز تخمک برای افرادی که هنوز ازدواج نکرده اند یا فعلاً قصد تشکیل جنین ندارند، می‌تواند گزینه مناسب‌تری باشد. این روش امکان تصمیم‌گیری درباره لقاح را به آینده موکول می‌کند.

در مقابل، فریز جنین برای افرادی که ازدواج کرده اند و با تشکیل و نگهداری جنین موافق هستند، می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. در این روش، بخشی از مراحل درمان مانند لقاح و رشد اولیه جنین پیش از انجماد انجام شده است.

در نهایت، بهتر است تصمیم با مشورت متخصص ناباروری و با توجه به مزایا، محدودیت‌ها و برنامه آینده فرد گرفته شود.

شانس بارداری با فریز تخمک بیشتر است یا فریز جنین؟

به‌طور کلی، نمی‌توان گفت شانس بارداری با فریز جنین یا تخمک در همه افراد بیشتر است. نتیجه به عوامل مختلفی مانند سن فرد هنگام انجماد، کیفیت تخمک‌ها و جنین‌ها، تعداد تخمک یا جنین ذخیره‌شده، شرایط رحم و تجربه مرکز درمانی بستگی دارد.

در فریز جنین، پیش از انجماد مشخص شده است که تخمک لقاح یافته و به مرحله جنینی رسیده است. این اطلاعات می‌تواند در ارزیابی احتمال موفقیت درمان کمک‌کننده باشد؛ اما همه جنین‌های منجمدشده به بارداری یا تولد زنده منجر نمی‌شوند.

در فریز تخمک، هنوز مرحله لقاح و رشد جنین انجام نشده است. پس از ذوب تخمک‌ها، ممکن است برخی از آن‌ها زنده نمانند، برخی لقاح پیدا نکنند و برخی نیز به مرحله مناسب برای انتقال نرسند.

هزینه فریز تخمک بیشتر است یا فریز جنین؟

هزینه فریز تخمک و فریز جنین به مرکز درمانی، داروهای مورد استفاده، تعداد تخمک‌های جمع‌آوری‌شده، تعداد جنین‌های تشکیل‌شده و مدت نگهداری بستگی دارد.

در فریز تخمک، هزینه‌های تحریک تخمدان، جمع‌آوری تخمک، انجماد و نگهداری مطرح هستند. در آینده نیز برای استفاده از تخمک‌ها، هزینه ذوب، لقاح با اسپرم و تشکیل جنین و انتقال جنین به درمان اضافه می‌شود.

در فریز جنین، علاوه بر هزینه تحریک تخمدان و جمع‌آوری تخمک، هزینه لقاح و تشکیل جنین نیز در همان چرخه درمان وجود دارد. در صورت نیاز به انتقال جنین در آینده، هزینه آماده‌سازی رحم، ذوب و انتقال نیز جداگانه محاسبه می‌شود.

مدت نگهداری فریز تخمک بیشتر است یا جنین فریز شده؟

از نظر زیستی، شواهد موجود نشان نمی‌دهند که مدت نگهداری تخمک یا جنین در شرایط استاندارد انجماد، به‌تنهایی باعث کاهش کیفیت آن‌ها شود. تخمک‌ها و جنین‌ها در دمای بسیار پایین و در شرایط کنترل‌شده نگهداری می‌شوند. بنابراین، نمی‌توان گفت فریز تخمک از نظر مدت نگهداری بیشتر یا کمتر از فریز جنین است.

عوارض و محدودیتهای فریز تخمک و فریز جنین

فریز تخمک و فریز جنین هر دو به تحریک تخمدان و جمع‌آوری تخمک نیاز دارند و ممکن است با عوارضی همراه باشند. از جمله:

1.    عوارض داروهای تحریک تخمدان: نفخ، احساس فشار یا درد در ناحیه شکم، حساسیت پستان‌ها و تغییرات خلقی ممکن است رخ دهد.
2.    سندرم تحریک بیش از حد تخمدان (OHSS): در برخی افراد، پاسخ تخمدان به داروها بیش از حد است و ممکن است نیاز به مراقبت پزشکی داشته باشد.
3.    عوارض جمع‌آوری تخمک: این عمل معمولاً با هدایت سونوگرافی و تحت آرام‌بخشی یا بیهوشی انجام می‌شود و به‌ندرت ممکن است با خونریزی، عفونت یا آسیب به بافت‌های اطراف همراه باشد.
4.    عدم زنده ماندن همه سلول‌ها پس از ذوب: ممکن است برخی تخمک‌ها یا جنین‌ها پس از خروج از حالت انجماد زنده نمانند.
5.    عدم تشکیل جنین یا عدم بارداری: حتی پس از لقاح و تشکیل جنین، ممکن است جنین به مرحله مناسب انتقال نرسد یا انتقال به بارداری منجر نشود.

آیا میتوان هم تخمک فریز کرد و هم جنین؟

بله. در برخی شرایط می‌توان در یک برنامه حفظ باروری، بخشی از تخمک‌ها را بدون لقاح منجمد کرد و بخشی دیگر را با اسپرم لقاح داد و به شکل جنین منجمد نگه داشت.

بهترین زمان برای فریز تخمک یا فریز جنین

سن فرد در زمان انجماد یکی از عوامل مهم در نتیجه آینده است. به‌طور کلی، انجماد تخمک یا جنین در سنین پایین‌تر، به دلیل کیفیت بهتر تخمک‌ها، می‌تواند شانس موفقیت آینده را افزایش دهد. با افزایش سن، به‌ویژه پس از ۳۵ سالگی، کیفیت تخمک‌ها و احتمال تشکیل جنین سالم کاهش می‌یابد. این روند در افراد مختلف متفاوت است و به همین دلیل نمی‌توان یک سن مشخص را به‌عنوان بهترین زمان برای همه تعیین کرد.

مطالعه کنید: ضرورت فریز تخمک در جوانی

سوالات متداول

چه کسانی نمیتوانند فریز جنین انجام دهند؟

فریز جنین به تشکیل جنین در آزمایشگاه و وجود تخمک و اسپرم نیاز دارد. افرادی که امکان انجام تحریک تخمدان یا جمع‌آوری تخمک را ندارند، یا شرایط پزشکی آن‌ها انجام این مراحل را نامناسب می‌کند، ممکن است کاندید مناسبی برای این روش نباشند. همچنین اگر جنینی تشکیل نشود یا جنین‌های تشکیل‌شده برای انجماد مناسب نباشند، امکان فریز جنین وجود نخواهد داشت.

آیا میتوان بعداً تخمک فریز شده را به جنین تبدیل کرد و فریز انجام داد؟

بله، تخمک‌های فریز شده را می‌توان در آینده از حالت انجماد خارج کرد و پس از بررسی زنده ماندن آن‌ها، با اسپرم لقاح داد.

سن مناسب برای فریز تخمک و جنین چه زمانی است؟

به‌طور کلی، فریز تخمک یا جنین در سنین پایین‌تر، به دلیل کیفیت بهتر تخمک‌ها، می‌تواند شانس موفقیت آینده را افزایش دهد. با افزایش سن، به‌ویژه پس از ۳۵ سالگی، کیفیت تخمک‌ها و احتمال تشکیل جنین سالم کاهش پیدا می‌کند.

آیا تخمک و جنین فریز شده کیفیت خود را در طول زمان از دست میدهند؟

تخمک‌ها و جنین‌ها در شرایط استاندارد انجماد و در دمای بسیار پایین نگهداری می‌شوند. شواهد موجود نشان نمی‌دهند که مدت نگهداری به‌تنهایی باعث کاهش کیفیت آن‌ها شود.

کدام انتخاب بهتر است؟ فریز جنین یا تخمک؟

انتخاب بین فریز تخمک و فریز جنین به شرایط فردی و برنامه آینده شما بستگی دارد. اگر فعلاً قصد یا امکان استفاده از اسپرم را ندارید، فریز تخمک می‌تواند گزینه مناسب‌تری باشد؛ زیرا تصمیم‌گیری درباره لقاح به آینده موکول می‌شود. در مقابل، اگر اسپرم در دسترس است و با تشکیل جنین موافق هستید، فریز جنین می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. بهتر است با بررسی شرایط باروری و مشورت متخصص ناباروری تصمیم بگیرید.

مزایای فریز تخمک بیشتر است یا فریز جنین؟

مزیت اصلی فریز تخمک این است که تخمک‌ها بدون لقاح نگهداری می‌شوند و فرد می‌تواند در آینده درباره استفاده از اسپرم و تشکیل جنین تصمیم بگیرد. در فریز جنین، لقاح انجام شده و جنین‌های حاصل برای استفاده در آینده نگهداری می‌شوند؛ بنابراین اطلاعات بیشتری درباره لقاح و رشد اولیه جنین در دسترس است. انتخاب روش مناسب به شرایط فرد و ترجیحات او بستگی دارد.

کدام یک عوارض بیشتری دارند؟

هر دو روش به تحریک تخمدان و جمع‌آوری تخمک نیاز دارند و عوارض مربوط به این مراحل در هر دو وجود دارد؛ از جمله نفخ، درد یا احساس فشار در شکم و در مواردی سندرم تحریک بیش از حد تخمدان.

جمع بندي

فریز تخمک و فریز جنین دو روش برای حفظ باروری و افزایش امکان فرزندآوری در آینده هستند که تفاوت اصلی آن‌ها در زمان انجماد و انجام یا عدم انجام لقاح است. فریز تخمک برای افرادی که هنوز تصمیمی درباره استفاده از اسپرم یا ازدواج نگرفته‌اند یا قصد دارند این تصمیم را به آینده موکول کنند، گزینه‌ای مناسب است. فریز جنین نیز برای افرادی که امکان بارداری در زمان حال را دارند و با تشکیل جنین موافق هستند، می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. در هر دو روش، سن هنگام انجماد، تعداد و کیفیت تخمک‌ها یا جنین‌ها و شرایط پزشکی فرد بر نتیجه آینده تأثیر می‌گذارند. بنابراین، انتخاب روش مناسب باید با مشورت متخصص ناباروری و بر اساس شرایط و برنامه فرزندآوری هر فرد انجام شود.