تاثیر اختلالات فیزیکی بر ناباروری مردان

اختلالات فیزیکی که مربوط به آلت تناسلی مردان ممکن است باعث ناباروری مردان شود که در ادامه این متن درباره ی تاثیر اختلالات فیزیکی بر ناباروری مردان صحبت شده است. 

انسداد در مسیر حرکت مایع منی​

مهم‌ترین علت فیزیکی ناباروری در مردان، انسداد در مسیر حرکت مایع منی می‌باشد. انسداد در حرکت مایع منی به دلایل مختلفی در مردان ایجاد می‌­شود. تعدادی از این دلایل عبارتند از:

• انسداد مجرای تناسلی، انسداد مجرای وابران یا لوله‌ی اسپرم‌بر (Vas deferens, Sperm duct)
• عفونت و التهاب مجرای ادراری‌ـ‌تناسلی (سوزاک، کلامیدیا و سل)
• جراحی­‌‌هایی که سبب انسداد مجرای تناسلی می­‌شون
• فقدان مادرزادی دوطرفه ی وازودفران

پیچش بیضه‌ها

در حالت پیچش(Torsion)، بیضه­‌ها درون کیسه‌ی بیضه پیچ‌و‌تاب می‌­خورند. به این حالت تورم بیش از حد نیز گفته می‌­شود. عدم جراحی سریع این عارضه باعث ایجاد مشکل در باروری می­‌گردد. در نتیجه پیچش بیضه، خون رسانی به بیضه کاهش یافته وسبب درد ناگهانی و تورم بیضه می شود. در هر سنی حتی قبل از تولد رخ می دهد ولی در سنین 12 و 16 سالگی شایع تر است و درمان آن شامل جراحی اورژانسی می باشد. اگر درمان طولانی شود ممکن است آسیب دیدگی به قدری شدید باشد که منجر به برداشتن بیضه شود. علت اصلی پیچ خوردگی بیضه نا مشخص است، اما مهمترین دلیل آن ارثی بودن آن است. بیماری ارثی اغلب هر دو بیضه را مبتلا می سازد. 

علائم پیچ خوردگی بیضه : 

• درد شکمی
• تهوع و استفراغ
• تب
• درد در هنگام ادرار کردن
• تورم کیسه بیضه

عوامل خطر:

• سن: پیچ خوردگی در سنین 12 و 16 سالگی شایع تر است.
• سابقه خانوادگی: داشتن سابقه فامیلی پیچ خوردگی بیضه، میزان پیچ خوردگی افزایش می یابد.
• سابقه پیچ خوردگی قبلی بیضه: اگر فردی درد  در بیضه بدون درمان داشته و برطرف نشده باشد، احتمال پیچ خوردگی مجدد بیضه در آن بیشتر است.

عوارض پیچ خوردگی بیضه: 

• ناباروری:​

گاهی از دست دادن یک بیضه می تواند قدرت باروری مردان را کاهش دهد یا باعث ناباروری مردان شود.

• آسیب سلول ی بیضه:

اگر پیچ خوردگی مدت زمان طولانی درمان نشود، سبب آسیب به بیضه ها می شود 

• درمان یپچ خوردگی بیضه:

درمان شامل جراحی و تحت بیهوشی عمومی می باشد. در طی عمل جراحی پیچ طناب اسپرماتیک باز می شود و یک یا دو بیضه در داخل کیسه قرار داده می شود. 

انزال عقب گرد

اگر مایع منی جای وارد شدن به پیشابراه وارد مثانه شوند به آن انزال خشک یا انزال عقب گرد (Retrograde ejaculation) می گویند. اصولا میزان مایع منی در این افراد کم می باشد. پس از انزال ادرار تیره شده که بدلیل وجود اسپرم در ادرار می باشد. این افراد در روابط زناشوئی مشکل دارند.و گاهی این انزال می تواند سبب ناباروری در مردان گردد.

علل انزال خشک:

• دارو: مصرف داروهای ضد افسردگی، درمان پروستات  می توانند عامل ایجاد انزال پس رونده باشند.
• جراحی: جراحی مثانه، روده بزرگ و پروستات می تواند سبب انزال رتروگراد شود.
• آسیب سیستم عصبی: بیماری هائی مانند ام اس و جراحی ستون فقرات می تواند سبب آسیب ستون فقرات و نهایتا یکی از علل انزال پسرونده باشند.

درمان انزال پس رونده:

اگر علت بیماری جراحی و یا مشکل آناتومی باشد، دارو بخشی از درمان نمی باشد و باید از جراحی صورت گیرد. 

واریکوسل یا واریس بیضه 

به اتساع ورید‌‌های بیضوی در کیسه‌ی بیضه، واریکوسل (Varicocele) گفته می‌شود. واریکوسل در مردان نابارور (30 درصد) شایع‌تر از مردان بارور (10 درصد) می‌باشد. اگرچه افزایش حرارت در بیضه‌ها احتمالاً عامل ارتباطِ میان واریکوسل و ناباروری است اما وجود رابطه‌ی علت و معلولی بین واریکوسل و ناباروری تأیید نشده است.

هیپوسپادیاس

هیپوسپادیاس (Hypospadias) نوعی مشکل مادرزادی در مردان است که در آن  بجای اینکه  سوراخ مجرای ادراری در نوک آلت تناسلی باشد در زیر آلت تناسلی قرار می گیرد. این مشکل در دوران کودکی با عمل جراحی برطرف می‌گردد.

علائم هیپوسپادیاس: 

• مجرای خروجی ادرار در مکانی به جزنوک آلت قرار داشته باشد.
• خروج غیر طبیعی ادرار حین ادرار کردن.
• وجود قوس رو به پائین آلت در هنگام نعوظ کامل.

عوامل خطرهپیوسپادیاس: 

• سابقه خانوادگی: افرادی که سابقه هیپوسپادیاس در یکی از اعضای خانوده خود دارند، احتمال هیپوسپادیاس در آنها افزایش می یابد.
• ژنتیک: گاهی برخی از تغییرات ژنتیکی سبب تخریب هورمون های تشکیل دهنده دستگاه تناسلی شده و در نتیجه منجر به ایجاد هیپوسپادیاس می شود.
• سن بالای 35 سال مادر: میزان هیپوسپادیاس در نوزادانی که مادران آنها بالای 35 سال هستند از سایرین بیشتر می باشد.
• مواد شیمیائی خاص: قرار گرفتن در معرض مواد شیمیائی خاص از قبیل حشره کش ها و مواد شیمیائی صنعتی در دوران بارداری خطر هیپوسپادیاس را افزایش می دهد.

درمان: 

برخی از انواع هیپوسپادیاس نیاز به درمان ندارند و در صورت نیاز به جراحی ، درمان  شامل اصلاح و تغییر مکان  راه خروج پیشابراه  می باشد. جراحی در 6 تا 12 ماهگی انجام می گیرد. 

از دیگر اختلالات فیزیکی که سبب ناباروری در مردان می‌­شود می‌­توان به موارد زیر اشاره نمود:

• اختلال در انتقال اسپرم در نتیجه‌ی مشکلات جنسی از جمله زودانزالی
• آسیب آلت تناسلی
• بروز مشکلات در پروستات
• عدم نزول بیضه‌ها از داخل حفر‌ه‌ی شکم به داخل کیسه‌ی بیضه
• مشکل در انجام جراحی ترمیمی یا بازگشت وازکتومی